Dzień Wolności / Дзень Волі

Czytania performatywne tekstów białoruskich twórczyń i twórców

W ramach Teatru na Faktach Wstęp wolny, wymagana rezerwacja bezpłatnej wejściówki

Po czytaniach odbędzie się dyskusja z udziałem publiczności, prowadzenie: Henryk Mazurkiewicz

„25 marca był dniem szczególnie ważnym, tego dnia w 1918 roku powstała Białoruska Republika Ludowa, nastąpiło zerwanie więzi z Rosją”* – pisał Oleg Łatyszonek, prezes Białoruskiego Towarzystwa Historycznego. Było to wydarzenie epokowe i przełomowe – moment, który nadał białoruskim dążeniom niepodległościowym nowy wymiar i historyczną rangę. „Dzień proklamacji niepodległości Białorusi jest nie tylko dniem świętowania dla Białorusinów, dzień ten powinien cieszyć też Litwinów i Polaków, gdyż po 123 latach niewoli niepodległe narody Rzeczpospolitej odrodziły się”**.

W państwie Łukaszenki świętowanie 25 marca jest zakazane. Od 1996 roku oficjalnym dniem niepodległości jest 3 lipca, dzień w którym w 1944 roku Armia Czerwona zajęła Mińsk. W 2024 roku Komitet Śledczy Białorusi oznajmił, że wobec uczestników emigracyjnych obchodów Dnia Wolności wszczęto przeszło 100 postępowań karnych z oskarżenia o utworzenie grupy ekstremistycznej i dyskredytację Republiki Białorusi.

25 marca 2026 roku, w Dniu Wolności, zapraszamy do Instytutu im. Jerzego Grotowskiego na polsko-białoruski wieczór, podczas którego teatr stanie się narzędziem pamięci, świadectwa i rozmowy. Chcemy, by było to miejsce spotkania dla osób niosących w sobie doświadczenia współczesnej historii Białorusi, ale także dla wszystkich, którzy chcą lepiej zrozumieć tę historię oraz jej znaczenie dla całej naszej części Europy.

„Dzień Wolności”, dostęp: 21.02.2026 * Tamże, dostęp: 21.02.2026.

PROGRAM: godz.18:00 To jest bowiem ciało moje | Бо гэта ёсць маё цела Tekst Hanna Komar | Тэкст Ганна Комар

Reżyseria Andrei Novik | Рэжысура Андрэй Новік

W języku polskim | На польскай мове

Czas trwania: 30 minut | Працягласць: 30 хвілін

godz. 18:40 200 Tekst Sviatlana Dziadova | Тэкст Святлана Дзядова

Reżyseria Krzysztof Kopka | Рэжысура Кшыштаф Копка

W języku polskim | На польскай мове

Czas trwania: 30 minut | Працягласць: 30 хвілін

godz. 19:20 Słoń | Слон
Scenariusz na podstawie powieści Saszy Filipienki Jana Aleksiejenko | Сцэнар паводле рамана Сашы Філіпенкі Яна Аляксееўна

Reżyseria Jana Aleksiejenko | Рэжысура Яна Аляксееўна

W języku białoruskim | На беларускай мове

Czas trwania: 60 minut | Працягласць: 60 хвілін

godz. 20:30 Niekończący się sierpień | Бясконцы жнівень Otwarta dyskusja, prowadzenie: Henryk Mazurkiewicz | Адкрытая дыскусія, вядоўца: Генрык Мазуркевіч

W językach białoruskim i polskim | На беларускай і польскай мовах

Czas trwania: ok. 60 minut | Працягласць: каля 60 хвілін