Wanda Fik-Pałkowa "Z NIEPAMIĘCI"

WANDA FIK-PAŁKOWA (1936-2026)

Scenografka i malarka urodzona w Libuszy w Małopolsce. Studia na Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie: malarstwo u prof. Zbigniewa Pronaszki i prof. Zygmunta Radnickiego, scenografia u prof. Karola Frycza i prof. Andrzeja Stopki oraz prof. Józefa Szajny. Dyplom na Wydziale Scenografii w 1962 r. Uprawiała równolegle scenografię i malarstwo. W dorobku artystycznym ponad 60 realizacji scenograficznych m.in. w Krakowie, Warszawie, Zielonej Górze, Opolu, Kielcach, Katowicach. Srebrny medal na V Międzynarodowym Triennale Scenografii, Nowy Sad‘78, stypendium Ministerstwa Kultury i Sztuki w 1978 r., złoty medal na IV Międzynarodowym Quadriennale Scenografii, Praga ’79 (zespołowy dla ekspozycji polskiej), Stypendium Twórcze Miasta Krakowa w 2022 r. oraz Stypendium Twórcze Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w 2023 r. Prace w zbiorach Muzeum Krakowa (do 2018 r. Muzeum Historyczne Miasta Krakowa), Muzeum Narodowego w Gdańsku oraz Muzeum Ziemi Bieckiej. Projekty scenograficzne reprodukowane we ”Współczesnej scenografii polskiej” Zenobiusza Strzeleckiego. Udział w wielu wystawach malarskich i scenograficznych w kraju i za granicą.

Wanda Fik – Pałkowa wystawa „Z niepamięci”

Wystawę w Galerii Czarnej NCK Wanda Fik-Pałkowa przygotowywała przez wiele miesięcy. Miało to być kolejne spotkanie Artystki z odbiorcami sztuki, prezentacja najnowszych pomysłów i fascynacji. Tak się umawiałyśmy. Stało się inaczej – pokazywane dziś prace stanowią domknięcie Jej długiej i bogatej drogi twórczej. Odeszła 7 stycznia tego roku, dożywszy niemal 90 lat. Pozostały dzieła, ale też żal, poczucie wielkiej straty.

Urodzona w 1936 roku, absolwentka Akademia Sztuk Pięknych w Krakowie, dyplom ze scenografii uzyskała w roku 1962. Na uczelni miała szczęście do wybitnych artystów i pedagogów - w kształtowaniu malarskich umiejętności prowadzili ją Zbigniew Pronaszko i Zygmunt Radnicki, a w tajniki scenografii wprowadzali - Karol Frycz, Andrzej Stopka i Józef Szajna.

To podwójne zakorzenienie – w obrazie i w przestrzeni scenicznej – kształtowało praktycznie całą twórczość Wandy Fik-Pałkowej, co wyraźnie widać również na obecnej wystawie. Kompozycje zdają się zamykać w zamkniętych ramach i zarazem wyrywać z nich – czy to na zewnątrz, czy w głąb. Obraz świata staje się sceną, scena – obrazem świata. Misterna gra przestrzeni i światła, wprowadzająca zmienność i ulotność, zderza się z mocno akcentowaną materialnością, co nadaje całości efekt dramaturgiczny. Artystka stosuje własną technikę, łącząc malarstwo i fotografię, odkrywając tym samym szczególną wrażliwość na fakturę materii, tak w końcu ważną w działaniach scenograficznych.

Sztuka Wandy Fik-Pałkowej nie epatuje jednak formą – prowadzi nas w stronę uważności, dostrzegania tego co pomiędzy, pełnego przeżycia chwili. A w centrum tej opowieści pozostaje człowiek – zawsze obecny, choć często jakby nieuchwytny, wpisany w drugi plan, zanurzony w przestrzeni, która wszakże nie jest dekoracją, lecz znaczeniem, która nie tylko buduje obraz, lecz również przechowuje ślad - po nas.

Joanna Gościej-Lewińska