Rostam i Sohrab – tragiczne spotkanie ojca z synem

Wystąpią:

Masud Akrami (Iran)

Dariush Rasouli – daf

Albert Kwiatkowski – narrator

Szahname (Księga królewska) autorstwa Ferdousiego to narodowy epos Irańczyków, a zarazem najdłuższy tekst epicki, jaki wyszedł spod pióra jednego człowieka. Irańczycy uważają, że dzięki niemu język perski nie zginął, a oni zachowali swoją tożsamość.

W pałacu Pod Blachą zagości wybitny irański szahnamechan, czyli opowiadacz Szahname – Masud Akrami. Założył on drugi w Iranie tradycyjny dom opowiadania – historie przekazują w nim jedynie mężczyźni. Występująca publicznie jedyna szahnamechanka pod ogromną presją opinii publicznej zrezygnowała z występów i wyemigrowała do USA.

Szahname liczy 60000 wersów, rymowanych i spojonych jednym metrum. W księdze można wyróżnić trzy części: mityczną, heroiczną i historyczną. Dwie pierwsze zawierają elementy dawnych mitów i prastarych wierzeń, trzecia zaś to swego rodzaju kolekcja reliktów zaginionej literatury starożytnego Iranu. Tematem ich wszystkich są dzieje Iranu, od początku świata do najazdu Arabów. Autor eposu, Ferdousi, całe życie spędził w mieście Tus (pn.-wsch. Iran) i to tam, przed tysiącem lat, pisał Szahname, wykorzystując w swojej pracy przekazy ustne i pisemne. W efekcie powstał utwór będący pomostem nad wiekami ciemnymi, w jakich pogrążył Iran najazd Arabów. Szahname to najważniejszy przykład ciągłości w perskiej literaturze. Każdy, kto chce się dowiedzieć, jak wyglądała literatura Iranu sprzed najazdu Arabów, musi sięgnąć po Księgę królewską. Wraz z podbiciem Iranu Arabowie wprowadzili nową religię, nieznane zwyczaje i obce prawo, całkowicie zmieniając życie Irańczyków. Silnej arabizacji uległ także lokalny język. Właśnie wtedy Ferdousi postanowił poświęcić swoje życie, aby opisać pełne chwały dzieje dawnego Iranu. Zrobił to, używając wyłącznie słów perskich. Stąd właśnie bierze się powszechne przekonanie Irańczyków, że Ferdousi ocalił ich język, kulturę oraz pamięć o własnej historii. Księga królewska szybko stała się bardzo popularna wszędzie tam, gdzie mówiono po persku, poszczególne jej historie znali na pamięć nawet niepiśmienni. Działo się tak głównie za sprawą wyspecjalizowanych w opowiadaniu szahnamechanami. To oni przez tysiąc lat nie pozwalali zapomnieć ludziom o ich korzeniach. Ich wysiłki doceniło UNESCO, które niedawno wpisało irańską sztukę opowiadania na swoją listę..

Masud Akrami pochodzi z Iranu. Wychował się na opowieściach z Szahname. Twierdzi, że jest wdzięczny za nie Ferdousiemu i że wszyscy Irańczycy są jego dłużnikami. Postanowił przekazywać historie z Księgi królewskiej nie tylko dlatego, aby irańska sztuka opowieści nie zaginęła, ale również z wdzięczności wobec wspomnianego perskiego poety. W cieniu najstarszego cyprysa świata założył kawiarnię, w której snuje swoje opowieści...

Bilety w cenie 10 zł dostępne w kasie Zamku oraz online www.zamek-krolewski.pl

Program w języku perskim tłumaczony na język polski