DE-NATURAT

reż. Natalia Fijewska-Zdanowska

scenariusz i reżyseria: Natalia Fijewska-Zdanowska

Obsada: Rafał Kosecki i Zuzanna Fijewska

Scenografia: Agata Skwarczyńska

Premiera: kwiecień 2007r., Teatr Wytwórnia

Spektakl otrzymał nagrodę dla zespołu realizatorów za konsekwencję artystyczną na Festiwalu „Targi Nowej Dramaturgii” w Radomiu w grudniu 2007r.

O spektaklu:

Przedstawienie „DE-NATURAT” Natalii Fijewskiej-Zdanowskiej to studium niemocy człowieka wobec nałogu, dramat rodziny zamkniętej w czterech ścianach. Historia znana z podwórka, podpatrzona u sąsiadów, historia, którą zwykle pozostawiamy samej sobie. Niesłusznie.

Akcja sztuki „DE-NATURAT” toczy się w przeciętnym polskim domu. Ona pracuje na poczcie, on jest alkoholikiem. Nie jest to historia ludzi ze społecznego marginesu, ale ludzi zwyczajnych, którzy jak tysiące innych rodzin nie radzą sobie we współczesnych kapitalistycznych czasach. To opowieść o kilku miesiącach z życia rodziny skazanej na dysfunkcyjność, rodziny, jakich w Polsce wiele.

Autorem i reżyserem spektaklu jest Natalia Fijewska-Zdanowska, reżyser i dramaturg związana z teatralnym ruchem offowym, twórczyni m.in. wielokrotnie nagradzanego monodramu „Głuchoniemoc” (2004), w którym wystąpiła jej siostra - Zuzanna Fijewska, odtwórczyni roli Katarzyny Lep w spektaklu „Paw Królowej. Opera Praska” wystawianym na deskach Teatru Wytwórnia. W spektaklu „DE-NATURAT” obok Zuzanny Fijewskiej wystąpi Rafał Kosecki - aktor związany obecnie z krakowskim teatrem Łaźnia Nowa.

Mówi Natalia Fijewska-Zdanowska, reżyser i scenarzysta przedstawienia: Ten spektakl to próba zrozumienia naszej polskiej podwójności, studium polskiej rodziny, nie tylko alkoholowej, ale każdej, która w czterech ścianach okazuje się tworem zupełnie innym, niż jej zewnętrzny „ikoniczny” wizerunek. Interesuje mnie dramat ludzi, a szczególnie kobiet, które w tej podwójności wychowują się, żyją i cierpią. Poprzez ten spektakl chcę mówić przede wszystkim o niej - o polskiej kobiecie, która paradoksalnie jest herosem i ofiarą jednocześnie.

Rafał Kosecki, odtwórca głównej roli męskiej - Waldka: Mój bohater to mąż- nieudacznik, osobliwy "marzyciel-alkoholik", który zamiast przeklinać mawia „jakoś to będzie". Ma dyplom, ma plany, ma żonę, ma kumpla Józka i ma flaszkę. Chciałbym, aby moja postać była przestrogą dla naiwnie myślących kobiet, które wmawiają sobie „On się zmieni". Chcę ośmieszyć męski „hurraoptymizm", naiwność i właśnie typowy Waldkowy „jakośtobędzizm".

Biogramy twórców:

Natalia Fijewska-Zdanowska (ur.1981) – reżyser i dramaturg związany z teatralnym ruchem offowym. Pracowała jako dziennikarz i krytyk teatralny. Jest instruktorem teatralnym (dyplom MEN). Organizator i szef artystyczny Ogólnopolskiego Festiwalu Teatrów Niesfornych „Galimatias”. Była asystentką reżysera w Laboratorium Dramatu przy Teatrze Narodowym. W 2001r. wydala debiutancki tom wierszy „Na kawę do nieba”. Autorka i reżyser min. monodramu „Głuchoniemoc” (2004r.) zrealizowanego w ramach Sceny OFF Teatru Konsekwentnego, który otrzymał dwanaście nagród na konkursach i festiwalach teatralnych w całej Polsce, w tym: I miejsce za scenariusz, oraz I nagrodę aktorską na II Ogólnopolskim Festiwalu Teatrów Alternatywnych OFTA 2005, I miejsce na VII Ogólnopolskim Festiwalu Sztuk Autorskich WINDOWISKO 2005 w Gdańsku, Wyróżnienie na Przeglądzie Monodramu Współczesnego 2005 w Starej Prochowni w Warszawie, Wyróżnienie za debiut aktorski na Łódzkich Spotkaniach Teatralnych 2005, Nagrodę w konkursie „Dolina Kreatywna”, organizowanym przez 2 Program TVP. Współpracuje z takimi instytucjami jak Stowarzyszenie Studio Teatralne Koło, Stowarzyszenie Teatru Konsekwentnego, Teatr Stara Prochoffnia Stołecznego Centrum Edukacji Kulturalnej w Warszawie, Teatr Wytwórnia w Warszawie. W 2007r otrzymała Stypendium Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w dziedzinie Teatru.

Zuzanna Fijewska (ur.1984) - aktorka, od lat działa w teatralnym nurcie offowym. Jest wielokrotną laureatką nagród aktorskich na festiwalach teatralnych, zarówno wojewódzkich, jak i ogólnopolskich. Na co dzień studiuje filozofię na UW, oraz pracuje jako instruktor teatralny. Obecnie gra w Teatrze Wytwórnia w Warszawie w spektaklu "Paw królowej. Opera praska." (tekst: Dorota Masłowska, reż.: Jacek Papis), a także w monodramie „Głuchoniemoc” w Teatrze Stara Prochoffnia w Warszawie - spektakl otrzymał dwanaście nagród na konkursach i festiwalach teatralnych w całej Polsce.

Rafał Kosecki (ur. 1971) - absolwent PWST w Krakowie, aktor. Występował gościnnie min. na scenie teatru Słowackiego, Starego Teatru, Teatru im. Adama Mickiewicza w Częstochowie, Teatrze Łaźnia Nowa w Krakowie. Grał u Jerzego Jarockiego, Krystiana Lupy, Mikołaja Grabowskiego, Pawła Miśkiewicza, Bartosza Szydłowskiego. Najnowsza rola teatralna to kapitan SB w sztuce Pawła Kamzy "Kochałam Bogdana W." wystawianej w krakowskiej Łaźni Nowej.

Agata Skwarczyńska (ur. 1981) - absolwentka wydziału filozofii i socjologii na Uniwersytecie Warszawskim. Obecnie studiuje scenografię na warszawskiej Akademii Sztuk Pięknych. Współtworzyła scenografię do "Historii o narodzeniu Jezusa Chrystusa na dworcu Centralnym" spektaklu zrealizowanym przez Teatr Montownia w reżyserii Piotra Cieplaka. Zaprojektowała oprawę plastyczną do wystawy "Teatr w stanie wojennym" w Instytucie Teatralnym im. Zbigniewa Raszewskiego w Warszawie. Zajmuje się grafiką komputerową. Praca przy spektaklu "De-naturat" jest jej teatralnym debiutem.

„W białym pokoju, na murku, czyli Małej Scenie, odwzorowany jest pokój bardzo średnio zamożnej rodziny. Za przeciętną białą firanką z wytkanym przeciętnym widoczkiem, toczy się zwykłe przeciętne życie. Wraca dziewczyna z pracy, zdejmuje beret, wkłada kapcie, zabiera zakupy do kuchni i przygotowuje obiad. Żeby utrzymać schludność przetrze kuchenną ścierką rozklekotany stolik i zacznie budzić męża. On się podniesie ledwo ciepły, z wczorajszą twarzą i przedwczorajszym oddechem. I tak się toczy ich życie aż osiągnie dno.

Ludzie się aż tak bardzo nie zmieniają i nie ma co liczyć, że później będzie lepiej. To prawda stara jak świat i taki jest też zasadniczy wniosek z historii przedstawionej w "De-naturacie". Natalia Fijewska-Zdanowska, autorka i reżyserka przedstawienia, nakreśliła portret kobiety w matni konwenansów, odpowiedzialności, złych wyborów i ich konsekwencji. Bohaterka musi nieść jarzmo świętego sakramentu, bo tak powiedział ksiądz na spowiedzi. A w małej społeczności upadek z ambony oznacza publiczną śmierć dla córki przykładnej katolickiej rodziny. Iwonka (Zuzanna Fijewska) jest typową dziewczyną z małego miasteczka. Wyszła za mąż pewnie dlatego, że Waldek (Rafał Kosecki) był pierwszym, który o to poprosił. A ona miała dosyć życia w małym mieszkaniu z ojcem nieudacznikiem, zaradną, ale zaborczą matką i dwiema młodszymi siostrami. Poza tym wyjść za mąż to zmienić status społeczny. Inaczej patrzy się na żonę niż na pannę. A że mąż dużo starszy, to i co? Zazdroszczą ci, którzy tę różnicę wytykają. Praca na poczcie, chrzciny, wesela w rodzinie - wokół tych wydarzeń toczy się życie i walka o byt.

Zuzanna Fijewska nakreśliła postać Iwony kilkoma pociągnięciami. Energiczny chód, szybka, konkretna mowa, proste zdania, na jednym ekspresowym tonie. Nawykowe pociąganie nosem. Na kanapie siedzi jej ślubny - coraz bardziej pijany, wielki Waldek. Rafał Kosecki miał w zasadzie tylko jedno zadanie - pokazać kolejne stadia upojenia alkoholowego bohatera. Od niegroźnego rauszu i syndromu "dnia po", przez hasła "nie jestem pijany, tylko zmęczony", "czego ty chcesz ode mnie kobieto", "ja się zmienię", po najbardziej wulgarne, odpychające, cywienie na podłodze. Ten stan ostatecznego upadku, z którego alkoholik się już nie podnosi. Siedzi i nie może wstać, ogarnia go senność. Głowa mu się kiwa, mruży oczy i już nawet nie próbuje bełkotać. A naprzeciwko stoi młoda dziewczyna, może 20-letnia, w ciąży.”

„Wy-naturzenie”

Ewa Hevelke

Nowa Siła Krytyczna

14-05-2007

„Młoda żona pijaka podejmuje walkę o normalność rodziny i zostaje sama ze swym dramatem. Świat jest tak skonstruowany, że biedni muszą stać się jeszcze biedniejsi. Dawno nie było równie przygnębiającej sztuki teatralnej jak "De-naturat" Natalii Fijewskiej-Zdanowskiej. Można się zastanawiać nad przesłaniem i sensem tej naturalistycznej historii, jakich tysiące rozgrywa się wokół nas. Czy spektakl teatralny tylko powiela koszmary realnego życia, czy daje coś jeszcze? Finał tonie w beznadziejności. Można podziwiać surowy styl gry Zuzanny Fijewskiej i Rafała Koseckiego, doskonale wpasowany w banalność ludzkiej tragedii, ale nawet to nie przynosi ukojenia.”

"Koszmar życia"

Bronisław Tumiłowicz

Przegląd nr 21/27.05

24-05-2007