Kwartet Śląski / Drugi koncert z cyklu: Dziwaczne i osobliwe

Program
Mieczysław Wajnberg
VI Kwartet smyczkowy op. 35
Zbigniew Bargielski
Schizofonia na kwintet fortepianowy
Charles Ives
Halloween na kwintet fortepianowy i bęben wielki ad libitum

Wykonawcy
Kwartet Śląski
Piotr Sałajczyk – fortepian

To już 12. sezon w NOSPR, podczas którego Kwartet Śląski prezentuje autorski cykl koncertów. Tym razem artyści zabiorą nas w różnorodną i zaskakującą muzyczną podróż pod hasłem Dziwaczne i osobliwe. To okazja do zaprezentowania rzadko wykonywanych, niezwykle innych i charakterystycznych utworów muzycznych. Każdy z nich pozwoli zapoznać się z nową, często burzliwą historią, nieoczywistą formą i brzmieniem. Przed nami cykl pięciu spotkań, które wymykają się schematom i odkrywają nieznane oblicza kwartetu smyczkowego, także z udziałem innych instrumentów.

VI Kwartet smyczkowy Mieczysława Wajnberga nie miał szczęścia. Choć początkowo został przyjęty pozytywnie i w 1947 roku uzyskał dobre opinie członków Radzieckiego Związku Kompozytorów, szybko trafił na listę utworów zakazanych jako jeden z tych, który prowadził muzykę radziecką w kierunku niezgodnym z myślą partii. Dla Wajnberga był to cios tak ogromny, że przez 11 lat nie napisał żadnego nowego kwartetu. Mimo że Stalin unieważnił listę zaledwie kilka lat później, kwartet pozostał praktycznie nieznany. Wszystko wskazuje na to, że wykonał go dopiero Quatuor Danel w 2007 roku (!) podczas koncertu w Manchesterze. 

Sześcioczęściowe przejmujące dzieło Wajnberga artyści zdecydowali się zestawić z twórczością Zbigniewa Bargielskiego. Jego Schizofonia to utwór napisany w 2012 roku dla Kwartetu Śląskiego i Piotra Sałajczyka. Jak wskazuje kompozytor: „Schizofonia jest, być może, dość swobodną trawestacją słowa »schizofrenia«. To jakby muzyczny obraz (równoważnik) stanu psychicznego człowieka podzielonego, rozdartego, żyjącego jakby podwójnym życiem”. Muzycznie objawia się to zderzeniem dwóch światów – chorału o nieco archaicznym charakterze oraz figuracji fortepianu, które w miarę rozwoju utworu wchodzą ze sobą w coraz bardziej skomplikowaną relację. 

Kontrastowo zabrzmi na tym tle Halloween Charlesa Ivesa. Ten drobny utwór z początku XX wieku przyniesie sporo zaskoczeń – już choćby dlatego, że nie mamy pewności, ile razy zostaną wykonane jego poszczególne fragmenty! Gamowe pochody instrumentów smyczkowych, tworzące specyficzny klaster, uzupełnia tu atonalna partia fortepianu. W utworze tym kompozytor odwołuje się do silnie obecnej w Stanach Zjednoczonych tradycji Halloween wraz z wymyślnymi przebraniami i ogniskami.

[Julia Broniowska]

Czas trwania koncertu: ok. 60 minut

***

Bezpieczne zakupy w Bilety24. W przypadku odwołania wydarzenia, gwarantujemy automatyczny zwrot środków potwierdzony komunikatem wysyłanym na adres e-mail, podany podczas zakupu.